W Cieniu Jupiterów Mielec
Dentysta Mielec
EsteticDent Dentysta Mielec
fratelli
Image default
Historia Informacje

Obchody 79 rocznicy katastrofy w Gibraltarze

4 lipca w Tuszowie Narodowym uczczono 79 rocznicę śmierci gen. Sikorskiego. O godzinie 18:00 odbyła się Msza Święta za jego duszę, a po niej uczestnicy przeszli pod pomnik generała, gdzie przedstawiciele gminy, na czele z wójtem Andrzejem Głazem, w imieniu samorządu i społeczności lokalnej złożyli kwiaty.

Obchodom rocznicy śmierci towarzyszy wystawa pt. „GENERAŁ WŁADYSŁAW EUGENIUSZ SIKORSKI – RODAK TUSZOWSKIEJ ZIEMI”, z którą można zapoznać się do 20 sierpnia 2022 r. przed GBP w Tuszowie Narodowym.

Co wiemy o katastrofie 4 lipca 1943 roku

Śmierć Generała Sikorskiego, stała się śmiercią sprawy polskiej na arenie międzynarodowej w czasie II wojny światowej. Czy był to nieszczęśliwy  wypadek,  czy zaplanowany zamach, wykonany  w tak doskonałym stylu, że do dzisiaj pomimo  upływu ponad 70 lat od tragedii Gibraltaru, nie  znamy jego sprawców i organizatorów. Istnieją  liczne  niedomówienia, wątpliwości, ślady zbrodni, które historycy, dziennikarze, pasjonaci, starają się  wyjaśniać  i udokumentować. 

Profesor Jan Ciechanowski w 2001 roku poświęconym obchodom 120 rocznicy urodzin generała postulował, aby rząd  Rzeczypospolitej Polskiej  oficjalnie wystąpił do  rządu Wielkiej Brytanii  o odtajnienie  pozostałych akt dotyczących śmierci Sikorskiego.

Zacznijmy od najstarszych tj. odtajnionych  dokumentów  z 1943 roku z miesięcy sierpień, wrzesień, listopad. W meldunku  majora Stanisława Dudzińskiego obserwatora z ramienia Inspektoratu Lotnictwa w pracach Komisji Badań Wypadków Lotniczych, powołanej w związku z wypadkiem lotniczym gen. Sikorskiego, Komisja składająca się z samych brytyjczyków  orzekła , że pierwszy pilot  kapitan Prchal nie ponosi winy za wypadek, zaś sam wypadek  samolotu typu Liberator  Nr AL 523  nie nastąpił  na skutek sabotażu, lecz na skutek innej przyczyny, której Komisja na podstawie prowadzonych dochodzeń nie jest w stanie podać.

Z kolei radio Berlin  5 lipca 1943 roku  oskarżyło Anglików o zabicie Sikorskiego, a przewodni motyw  informacji oficjalnego dziennika partii hitlerowskiej  „Volkischer Beobachter  brzmiał: Ostatnia Ofiara Katynia! Sikorski  zamordowany przez Londyn”.

W latach 1966-68  sprawa śmierci generała  znalazła się ponownie  na wokandzie  światowej opinii publicznej w związku z głośnym  utworem scenicznym  zachodnioniemieckiego pisarza Rolfa Hochhutha pt. „Żołnierze”.

Autor obarczał w nim   odpowiedzialnością za śmierć Sikorskiego premiera W. Brytanii  W. Churchilla. Hochhuth twierdził, że Sikorski był przeszkodą w koalicyjnej współpracy Wielkiej  Brytanii z ZSRR.

Z kolei Strumph Wojtkiewicz w swoich książkach  m.in. „Gwiazda W. Sikorskiego”, „Władysław Sikorski” sugerował , że do śmierci generała przyczynili się Anglicy  i opozycja w gronie polskim.

Tezy te obala w swoim opracowaniu  biograficznym „Generał Sikorski”  Olgierd  Terlecki pisarz i publicysta, żołnierz II korpusu. Według Terleckiego katastrofa w Gibraltarze  to  najprawdopodobniej jeden z kolejnych nieszczęśliwych wypadków i nie należy dopatrywać się w nim sabotażu.

„Można przyjąć, reasumując, że w Gibraltarze istotnie miał miejsce nieszczęśliwy wypadek, zresztą nie pierwszy w tej wojnie…Ogromna wiekszość katastrof lotniczych pozostaje bez wyjaśnienia  nawet dziś, w epoce tak zwanych czarnych skrzynek”

W lipcu 1998 roku  z okazji 55 rocznicy śmierci Generała  ukazał się w Rzeczypospolitej artykuł  „Jeśli był spisek”  Zbigniewa Stańczyka pracownika Instytutu Hoowera na Uniwersytecie Stanforda w Kalifirnii, który  sprawował piecze nad zbiorami zdeponowanymi  tam przez członków  rządu londyńskiego. Obciąża  w nim  opozycję  polską o współudział w zorganizowaniu  spisku i zamachu na życie naczelnego wodza.

Kolejne rewelacje pojawiają się w odkryciach Dariusza Baliszewskiego, historyka, dziennikarza i autora programu  telewizyjnego „Rewizja Nadzwyczajna”.  W 2001 roku,  goszcząc w Tuszowie Narodowym  z okazji 120 rocznicy urodzin generała, starał się w swoim wystąpieniu ukazać tragedię gibraltarską w świetle  źródeł polskich. Opierał się  na  nieznanych do tej pory dokumentach  znajdujących się w archiwach polskich i u osób prywatnych typu pamiętniki, listy, wspomnienia. Wystąpienie zakończył  wywodem:  „tragedia gibraltarska w  świetle polskich źródeł , nie ma nic wspólnego z nieszczęśliwym wypadkiem  lotniczym, tragedia gibraltarska  w świetle dokumentów  polskich wprost mówiących o puczu gibraltarskim to  tragedia zamachu na życie generała  Sikorskiego, będącego z jednej strony  dramatem rodzimej nienawiści z drugiej zaś  obcych racji i obcych interesów”.

Z kolei „Kullisy” z 2001 roku podały  sensacyjną informację w artykule „Zabiłem Sikorskiego” mówiącą, że do zbrodni tej przyznał się  tuż przed śmiercią Edward Szarkiewicz,  funkcjonariusz kontrwywiadu polskiego a później brytyjskiego – człowiek bez zasad i skrupułów, znany ze swojej okrutności. Wyznania tego dokonał przed swym dawnym przełożonym pułkownikiem  Kazimierzem Irankiem Osmeckim.

Również w tym samym roku profesor Jan Ciechanowski  przywiózł do Polski  dokumenty brytyjskie sprzed 30 lat, ujawnione w końcu 2000 roku. Cytowany w nich jest fragment dotyczący dezertera z lat 60,  funkcjonariusza KGB, który domniemał, że zamach na życie Sikorskiego był dziełem NKWD, ale nie podał na to żadnych dowodów. W 2003 roku, czyli po 60 latach mają zostać podobno odtajnione  ostatnie już dokumenty  dotyczące tajemnicy Gibraltaru”.

W 2000 roku ukazało się w Polsce I polskie wydanie dzieła brytyjskiego historyka Davida Irvinga, pt. „Wypadek”, który starał się zebrać i opisać przyczyny  tragicznej śmierci generała i dowieść, komu naprawdę na tej śmierci mogło zależeć. Dokładnie  zrekonstruował  i odtworzył przebieg tragedii oraz opisał jej pokłosie. Pomimo tego że dzieło to ukazało się w Londynie już w 1967 roku,  nadal jest aktualne.

Czasopismo „Mówią Wieki”  z grudnia 2001 r i stycznia 2002 roku  zamieściło artykuł politologa Tadeusza Kisielewskiego pt. „Tajemnice tragedii w Gibraltarze” , w którym autor zastanawia się nad rolą w zamachu   kuriera z Warszawy Jana Gralewskiego. Znany jako Jerzy Nowakowski, był jedym z pasażerów samolotu i znaleziony został na  pasie startowym lotniska  z przestrzeloną głową. 

Dalej Kisielewski  snuje domysły nad tym, komu najbardziej zależało na usunięciu generała.

Dochodzi do wniosku, że jednak Moskwa odniosła  największe korzyści ze śmierci premiera i naczelnego wodza, gdyż był to już okres  kształtowania się proradzieckiego rządu  pod szyldem powstałego Związku Patriotów Polskich i tworzenia  podległej mu  armii pod wodzą generała Berlinga. Kolejne publikacje T.A. Kisielewskiego wydane na przestrzeni lat 2005-2012  to:  „Zabójcy”, „Zamach”, „Gibraltar i Katyń”, „Po zamachu”. Kolejnej lektury na temat Gibraltaru dostarcza nam brytyjski historyk David Irving w książce pt. „Wypadek”, wydanej w  2000 roku oraz Justin Whiteley w książce pt. „Śmierć generała Sikorskiego”, wydanej w 2007 roku. Na temat tragedii Gibraltaru pisał  Dariusz Baliszewski w cyklu artykułów publikowanych na łamach Newsweek w 2002 roku, w których opierał się na polskich dokumentach,  do których nikt nie próbował  dotrzeć. Pisał między innymi : „Wiele wskazuje na to, że między  15.30 a 16.30 zdarzyło się  coś, o czym milczą świadectwa i dokumenty.

Generała Sikorskiego w chwili katastrofy w ogóle nie było na pokładzie  Liberatora.  Zginął dużo wcześniej w pałacu gubernatora”.

Przyczynę katastrofy miało wyjaśnić śledztwo prowadzone przez IPN, w ramach którego w listopadzie 2008 roku doszło do ekshumacji prochów generała. Jednak badania w Instytucie Ekspertyz Sądowych nie wniosły nic nowego w tej sprawie. 

Omówione  artykuły, książki stanowią bardzo ciekawą lekturę i pozwalają na  wyrobienie  osobistego zdania na temat  Generała, jego roli i znaczenia w historii Rzeczypospolitej, szczególnie  lat 1939-1943, jak również ukazują podłoże domniemanego zamachu i  jego sprawców.

Zostały one wyeksponowane w  Centrum Pamięci Generała Sikorskiego, mieszczącego się w domu jego urodzin przy Gminnej Bibliotece Publicznej w Tuszowie Narodowym.  Do zapoznania się z nimi serdecznie zapraszamy, gdyż w ostatnich latach pojawiają się także opracowania krytyczne w stosunku do osoby generała i jego polityki.

W związku z powyższy zachęcam do głębszego przestudiowania biografii generała  i jego roli w tak trudnym okresie dziejów jak II wojna światowa, której początek wiąże się z kolejnym rozbiorem II Rzeczypospolitej  w dniu 17 września 1939 roku poprzedzonym paktem Ribbentrop – Mołotow.

               R. Paterak

e-leclerc-mielec
Navi

Zobacz też...

Zostaw komentarz

Wydarzenia, Wiadomości - Informacje Mielec | Dentysta Mielec Stomatolog | Hurt paliw płynnych z dostawą do firm, zbiorniki na paliwa